Vernacular Names
Danti, Danti
Danti, Danti
Danti
Danti
Kadu Haralu
Danti
Danti
Danti
Danti, Nikumbha, Udumbaraparni, Shighra, Pratyakashreni, Makoolaka
Danti
Konda Amudamu
Danti
Relational Concept Map
Click a category such as Gana to open its related data. Click it again to collapse the data.
🌱 Plant Information
Etymology
| Sanskrit Synonym | Sanskrit (Diacritical) | Reference | Etymology (Sanskrit) | English Meaning |
|---|---|---|---|---|
| इङ्गुदः | Iṅgudaḥ | इङ्गनं गतिं ददाति, वातनाशकत्वात्, ‘इगि गतौ’ । | ||
| अङ्गारवृक्षः | Aṅgāravṛkṣaḥ | तीक्ष्णत्वात्, इन्धने प्रयुज्यमानत्वाच्च । | ||
| अनिलान्तकः | Anilāntakaḥ | अनिलं वातमन्तयति नाशयति । | ||
| क्रोष्टुफलः | Kroṣṭuphalaḥ | शृगालानां भक्ष्यं फलं , वन्यत्वात् । | ||
| तापसद्रुमः | Tāpasadrumaḥ | तापसैः विविधकार्येषु प्रयुक्तः यथोक्तं | ||
| तिक्तमज्जा | Tiktamajjā | तिक्तः फलमज्जाऽस्य । | ||
| तीक्ष्णकण्टः | Tīkṣṇakaṇṭaḥ | तीक्ष्णकण्टका अस्मिन् । | ||
| तैलफलः | Tailaphalaḥ | तैलयुक्तं फलमस्य । | ||
| पूतिगन्धः | Pūtigandhaḥ | पूतिरप्रियो गन्धोऽस्य । फलमज्जा तैलञ्च पूतगन्धत्वं भजेते । | ||
| भल्लकः | Bhallakaḥ | भल्ल इव तीक्ष्णकण्टकः । | ||
| दन्ती | Dantī | दन्तिदन्तसमं गजदन्तसदृशं मूलमस्याः । | ||
| उदुम्बरपर्णी | Udumbaraparṇī | उदुम्बरस्येवोर्ध्वस्थितानि पर्णान्यस्याः । | ||
| उपचित्रा | Upacitrā | उपगतानि चित्राणि बीजान्यस्याः । | ||
| एरण्डपत्रिका | Eraṇḍapatrikā | अधःस्थितानि पत्राण्येरण्डस्येवास्याः । | ||
| एरण्डफला | Eraṇḍaphalā | एरण्डस्येव फलान्यस्याः । | ||
| घुणप्रिया | Ghuṇapriyā | घुणानां प्रिया, तत्संपूक्तत्वात् । | ||
| चित्रा | Citrā | चित्रतानि बीजान्यस्याः । | ||
| निकुम्भः | Nikumbhaḥ | कुम्भः कोष्ठः तं नितरां विशोधयतीति । | ||
| मधुपुष्पा | Madhupuṣpā | मधुयुतानि पुष्पाण्यस्याः । | ||
| विशल्या | Viśalyā | विगतं शल्यभूतं मलभनया । | ||
| विशोधनी | Viśodhanī | मलं विशोधयतीति, रेचनीत्यर्थः । | ||
| शम्बरः | Śambaraḥ | शं कल्याणं वृणोतीति । |
Classifications
| Name | उपयोगी हिस्सा(हिन्दी) | Part Used(Diacritical) | Title (Ref. Book) | Reference Remarks |
|---|---|---|---|---|
| Leaf | पत्र | Patra | ||
| Root | मूल | Mūla | ||
| Seed | बीज | Bīja |
| Name | गण(हिन्दी) | Gana(Diacritical) | Title (Ref. Book) | Reference Remarks |
|---|---|---|---|---|
| श्यामादिगण | Śyāmādigaṇa | Shyamadigana |
| Name | महाकषाय (हिन्दी) | Mahakashaya(Diacritical) | Title (Ref. Book) | Reference Remarks |
|---|---|---|---|---|
| Virechanopaga Mahakashaya | विरेचनोपग महाकषाय | Virecanopaga mahākaṣāya |
| Name | वर्ग(हिन्दी) | Varga(Diacritical) | Title (Ref. Book) | Reference Remarks |
|---|---|---|---|---|
| Guduchyadivarga | गुडूच्यादिवर्ग | Guduchyadivarga | ||
| Guduchyadivarga | गुडूच्यादिवर्ग | Guḍūcyādivarga | ||
| Oshadhivarga | ओषधिवर्ग | Oṣadhivarga |
Properties
| Name | रस (हिन्दी) | Rasa (Diacritical) | Title (Ref. Book) | Author (Ref. Book) | Publisher (Ref. Book) | Reference Remarks |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Katu/Ushana | कटु/उषण | Kaṭu/Uṣaṇa |
| Name | गुण(हिन्दी) | Guna(Diacritical) | Title (Ref. Book) | Reference Remarks |
|---|---|---|---|---|
| Tikshna | तीक्ष्ण | Tīkṣṇa |
| Name | विर्य (हिन्दी) | Virya (Diacritical) | Title (Ref. Book) | Reference Remarks |
|---|---|---|---|---|
| Ushna Virya | उष्ण वीर्य | Uṣṇa vīrya |
| Name | विपाक (हिन्दी) | Vipaka(Diacritical) | Title (Ref. Book) | Reference Remarks |
|---|---|---|---|---|
| Katu vipaka | Kaṭu vipāka | कटु विपाक |
| Name | कर्म (हिन्दी) | Karma (Diacritical) | Title (Ref. Book) | Reference Remarks |
|---|---|---|---|---|
| Kaphashamaka/ Kaphaghna/ Kaphahara/ Kaphanashaka/ Kaphapaha/ Kaphajita | कफशामक/ कफघ्न/ कफहर/ कफनाशक/ कफापहा/ कफजित | kaphaśāmaka/ kaphaghna/ kaphahara/ kaphanāśaka/ ka | ||
| Raktashodhaka/ Raktadoshanashaka/ Raktadoshahara | रक्तशोधक/ रक्तदोषनाशक/ रक्तदोषहर | raktaśodhaka/ raktadoṣanāśaka/ raktadoṣahara | ||
| Vishaghna/ Vishanashana | विषघ्न/ विषनाशन | viṣaghna/ viṣanāśana | ||
| Dipana | दीपन | dīpana | ||
| Ruchya/ Arochakahara/ Rochaka/ Ruchikara/ Ruchikrita/ Ruchiprada | रुच्य/ अरोचकहर/ रोचक/रुचिकर/ रुचिकृत/ रूचिप्रद | rucya/ arocakahara/ rocaka/ rucikara/ rucikṛta/ rū | ||
| Shodhaka | शोधक | śodhaka | ||
| Vikasi | विकासी | vikāsī | ||
| Shothahara | ||||
| Vedanasthapana | वेदनास्थापन | vedanāsthāpana | ||
| Yakrituttejaka | यकृतुत्तेजक | yakṛtuttejaka | ||
| Krrimighna/ Krimihara/ Jamtughna/ Jantuhara/ Jamtunashaka/ Jantunashana/ Jivanu Nashaka | कृमिघ्न/ क्रिमिहर/ जंतुघ्न/ जन्तुहर/ जंतुनाशक/ जन्तुनाशन/ जीवाणु नाशक | kṛmighna/ krimihara/ jaṃtughna/ jantuhara/ jaṃtunā | ||
| Kushthaghna | ||||
| Jwaraghna |
| Name | दोषकर्म (हिन्दी) | Doshakarma (Diacritical) | Title (Ref. Book) | Reference Remarks |
|---|---|---|---|---|
| Kaphapittahara/Kaphapittashamana/ Kaphapittasamshamana | कफपित्तहर/कफपित्तशमन/ कफपित्तसंशमन | Kaphapittahara/Kaphapittaśamana/ Kaphapittasaṃśamana |
Usage
| Name | Dosage(Form) | Dosage(Reference) | Title (Ref. Book) | Reference Remarks |
|---|---|---|---|---|
| Kumaryasava (A) | Asava | Ayurvedic Formulary of India (AFI), Part I, 1:12 | ||
| Kaishora Guggulu | Guggulu | Ayurvedic Formulary of India (AFI), Part I, 5:2 | ||
| Kalyanaka Ghrita | Ghrita | Ayurvedic Formulary of India (AFI), Part I, 6:7 | ||
| Dhanvantara Ghrita | Ghrita | Ayurvedic Formulary of India (AFI), Part I, 6:22 | ||
| Brihat Phala Ghrita | Ghrita | Ayurvedic Formulary of India (AFI), Part I, 6:31 | ||
| Brahmi Ghrita | Ghrita | Ayurvedic Formulary of India (AFI), Part I, 6:32 | ||
| Maha Kalyanaka Ghrita | Ghrita | Ayurvedic Formulary of India (AFI), Part I, 6:33 | ||
| Mishraka Sneha | Ghrita | Ayurvedic Formulary of India (AFI), Part I, 6:37 | ||
| Narayana Churna | Churna | Ayurvedic Formulary of India (AFI), Part I, 7:19 | ||
| Nyagrodhadi Churna | Churna | Ayurvedic Formulary of India (AFI), Part I, 7:21 | ||
| Kasisadi Taila | Taila | Ayurvedic Formulary of India (AFI), Part I, 8:7 | ||
| Kalyana Kshara | Kshara | Ayurvedic Formulary of India (AFI), Part I, 10:6 | ||
| Kankayana Gutika | Gutika/Vati/Gulika | Ayurvedic Formulary of India (AFI), Part I, 12:5 | ||
| Chandraprabha Vati | Gutika/Vati/Gulika | Ayurvedic Formulary of India (AFI), Part I, 12:10 | ||
| Punarnavadi Mandura | Mandura | Ayurvedic Formulary of India (AFI), Part I, 19:1 | ||
| Shri Bahushala Guda | Avaleha/Leha/Paka | Ayurvedic Formulary of India (AFI), Part II, 3:7 | ||
| Brihanmarichadya Taila | Taila | Ayurvedic Formulary of India (AFI), Part II, 8:9 | ||
| Arshakuthara Rasa/Arsho Kuthara Rasa | Rasa Yoga | Ayurvedic Formulary of India (AFI), Part II, 16:2 | ||
| Naracha Rasa | Rasa Yoga | Ayurvedic Formulary of India (AFI), Part II, 16:26 | ||
| Nityananda Rasa | Rasa Yoga | Ayurvedic Formulary of India (AFI), Part II, 16:28 |
| Name | Title (Ref. Book) | Reference Remarks |
|---|---|---|
| Shotha | ||
| Vedana | ||
| Arsha | ||
| Vatavyadhi | ||
| Aganimandya | ||
| yakritvikara | ||
| Udararoga | ||
| Krimi | ||
| kamla | ||
| sarvangasotha | ||
| Shwasa | ||
| Ashmari |
Dose
| Name | Title (Ref. Book) | Reference Remarks |
|---|---|---|
| Root powder/churna-1-3gm | ||
| Seed/bija-125-250mg | ||
| Decoction/ Kvatha- 40-80ml |
Pharmacopoeial Status
| Name | Title (Ref. Book) | Reference Remarks |
|---|---|---|
| The Ayurvedic Pharmacopoeia of India, Part-I,Vol.-III,Pg.No.-41(Root) |
Classical Verses Related to Therapeutic Indications
| Vyadhi / Diseases | Context / Formulation | Shloka / Verse | Reference |
|---|---|---|---|
| रक्तपित्त | मज्जानमिडदस्यैव पिबेन मधुकसंयुतम्॥ | (सु. उ. ४५. २६) | |
| व्यड्गन्यच्छनीलिका | इड्दीफलसमुदभवमज्जा पेषितोऽतिशिशिरेण जलेन। एकविंशतिदिनप्रविलिप्तो व्यड्गमाननभवं परिमार्ष्टि॥ | (ग. नि. ४. १०. ९०) | |
| व्यड्गन्यच्छनीलिका | इडघा: फलमज्जको जलयुतो लेपो मुखे कान्तिद। | (वै. जी ४. ३७) | |
| कुष्ठ | ………………..तैलान्यथेड्वदीनाञ्च। कुष्ठेषु हितान्याहुस्तैलम्|| | (च. चि, ७, ११९) | |
| दुष्टव्रण | करञ्ज………….इड्गदी…….स्नेहा: दुष्टव्रणेषूपयुज्यन्ते॥ | (सु. चि. ३१. ५) | |
| मूषिकविष | शिरीषेडदकल्कन्तु लिहयात्तत्र समाक्षिकम्॥ | (सु. क. ७, १२) |
Classical Verse From Nighantu
| Source | Varga | Verse |
|---|---|---|
| कैयदेवनिघण्टु | ओषधिवर्ग | दन्ती शीघ्रा हस्तिदन्ती निकुम्भा सोपचित्रिका ||१००६|| घुणप्रिया चाखुफला चित्रकूला मुकूलका | द्राक्षायणी स्यादमरी स्यादिशल्योदुम्बरच्छदा ||१००७|| द्रवन्ती शम्बरि फञ्जी न्यग्रोधी मूषिकाह्वया | प्रत्यक्श्रेणी सुतश्रेणी वृषैरण्डाखुकर्णिका ||१००८|| जयावहैरण्डफला वराङ्गी विजयाच्छदा | आर्वतकः केशरुहा वारुणी वृषभध्वजः ||१००९|| दन्ती द्रवन्तिका चोष्णा कटुपाकरसा लघुः | विकाषिणी सरा तीक्ष्णा दीपनी पाचनी हरेत् ||१०१०|| कफपित्तोदरानाहशोफशूलगुदाङ्कुरान् | विदाहकण्डूकुष्ठास्रप्लीहगुल्माश्मरीकृमीन् ||१०११|| जयपाल- जयपालो दन्तिबीजं मुकूलं तिन्तिडीफलम् | तयोः फलं रसे पाके मधुरं रेचनं लघु ||१०१२|| सुस्निग्धं बृंहणं वृष्यं बल्यं पित्तकफापहम् | निहन्त्यनिलदाहास्रकासकृच्छ्रक्षतक्षयान ||१०१३|| क्षुद्रदन्तीफलं स्वादु मधुरं रसपाकयोः | शीतलं सृष्टविण्मूत्रं गरशोफगदापहम् ||१०१४|| |
| धन्वन्तरिनिघण्टु | गुडूच्यादिवर्ग | दन्ती शीघ्रा निकुम्भा स्याद् उपचित्रा मुकूलकः | तथोदुम्बरपर्णी च विशल्या च गुणप्रिया ||२५१|| दन्ती तीक्ष्णोष्णकटुका कफवातोदराञ्जयेत् | अर्शोव्रणाश्मरीशूलान्हन्ति दीपनशोधनी ||२५२|| |
| भावप्रकाशनिघण्टु | गुडूच्यादिवर्ग | लघुदन्ती विशल्या च स्यादुदुम्बरपर्ण्यपि | तथैरण्डफला शीघ्रा श्येनघण्टा घुणप्रिया | वाराहाङ्गी च कथिता निकुम्भश्च मकूलकः ||१६९|| द्रवन्ती साम्बरी चित्रा प्रत्यक्पर्ण्यर्कपर्ण्यपि | चित्रोपचित्रा न्यग्रोधी प्रत्यक्च्छ्रेण्याखुकर्ण्यपि ||१७०|| दन्तीद्वयं सरं पाके रसे च कटु दीपनम् | गुदाङ्कुराश्मशूलार्शः कण्डूकुष्ठविदाहनुत् | तीक्ष्णोष्णं हन्ति पित्तास्रकफशोथोदरकृमीन् ||१७१|| क्षुद्रदन्तीफलं तु स्यान्मधुरं रसपाकयोः | शीतलं सृष्टविण्मूत्रं गरशोथकफापहम् ||१७२|| |
| मदनपालनिघण्टु | अभयादिवर्ग | दन्ती गुणप्रिया नागदन्ती शीघ्रानुकूलकः | उपचित्रा निकुम्भी स्याद्विशल्योदुम्बरच्छदा ||१११|| आखुपर्णी वृषैरण्डा द्रवन्ती शर्वरी मता | मूषकाह्वा सुतश्रेणी प्रत्यक्श्रेणी च फञ्जिका ||११२|| दन्तीद्वयं सरं पाकरसयोः कटु दीपनम् | तीक्ष्णोष्णं हन्ति पित्तासृक्कफशोफोदरान्कृमीन् ||११३|| |
| राजनिघण्टु | पिप्पल्यादिवर्ग | दन्ती शीघ्रा श्येनघण्टा निकुम्भी नागस्फोता दन्तिनी चोपचित्रा | भद्रा रूक्षा रोचनी चानुकूला निःशल्या स्याद्वक्रदन्ता विशल्या ||१५८|| मधुपुष्पैरण्डफला भद्राण्येरण्डपत्रिका | उदुम्बरदला चैव तरुणी चाणुरेवती | विशोधनी च कुम्भी च ज्ञेया चाग्निकराह्वया ||१५९|| दन्ती कटूष्णा शूलामत्वद्गोषशमनी च सा | अर्शोव्रणाश्मरीशल्यशोधनी दीपनी परा ||१६०|| |
| सोढलनिघण्टु | गुडूच्यादिवर्ग | दन्त्यां शीघ्रा निकुम्भा स्यादुपचित्रानुकूलका ||२३९|| नवोदुम्बरपर्णी च विशल्या च घुणप्रिया | विशोधनी श्येनघण्टा मधुपुष्पा गरच्छिदा ||२४०|| नागास्फोता विशल्या च कूलैरण्डफला च सा | शाबरी लघुभद्रा च रेचनी तरुणा फला ||२४१|| |